فولاد خوزستان؛ میراث‌دار غرور گذشته و بی‌برنامگی برای آینده

بازدید اخیر وزیر صنعت، معدن و تجارت از شرکت فولاد خوزستان، یکی از مهم‌ترین بنگاه‌های صنعتی کشور، صرفاً یک بازدید تشریفاتی نبود. سخنان او در جمع مدیران و کارکنان این کارخانه، دربردارنده پیام‌هایی جدی، صریح و بعضاً هشداردهنده بود. پیامی که اگر شنیده نشود، می‌تواند به بهای از دست رفتن جایگاه پیشروی فولاد خوزستان در عرصه ملی و حتی منطقه‌ای تمام شود.

وزیر صمت در آغاز سخنانش با قدردانی از تلاش‌های نسل‌های مختلف شاغل در فولاد خوزستان، این شرکت را نماد صنعت فولاد کشور نامید؛ شرکتی که در دهه‌های گذشته نقش محوری در راه‌اندازی و آموزش تیم‌های فنی برای دیگر کارخانه‌های فولاد ایفا کرده است. با این حال، همین جایگاه ممتاز، امروز به چالشی برای آن تبدیل شده است، در بسیاری از مولفه‌ها فولاد خوزستان حرف برای گفتن دارد اما پس چند نسل دچار عقب ماندگی تکنولوژی تولید شده‌ و نیاز به بروزرسانی دارد.

محمد اتابک با اشاره به بازدیدهای خود از کارخانه‌های مختلف در سراسر کشور، با لحنی متفاوت گفت: وقتی پس از سال‌ها به برخی واحدها بازمی‌گردیم، تفاوت‌ها چشمگیر است. متأسفانه در برخی موارد، نگاه‌ها و فناوری‌ها همان نگاه قدیمی باقی مانده‌اند و این خطرناک است.

اما انتقاد صریح‌تر آنجا بیان شد که او گفت:

ما در برخی حوزه‌ها بی‌دقتی کردیم. کارخانه‌ای که چند نسل در آن کار کرده‌اند، امروز باید به تکنولوژی روز مجهز باشد. فولاد خوزستان هم باید با خودِ پیشرفته‌اش رقابت کند، نه با دیگر کارخانه‌های داخلی.

وضعیت کارخانه زمزم قابل قبول و خوشحال کننده است اما سایر بخش‌ها نیاز به انتقال تکنولوژی و به روزرسانی خط تولید دارد.

یکی از بخش‌های کلیدی صحبت‌های وزیر، اشاره به نسبت ارزش‌آفرینی فولاد با منابع نفتی بود. او گفت:

تکنولوژی روز در تولید فولاد می‌تواند معادل صدها هزار میلیارد تومان نفت ارزش داشته باشد. این یعنی اگر امروز در این صنعت به‌روز نشویم، در واقع داریم انرژی را هدر می‌دهیم.

پیامی که در لایه‌های زیرین این اظهارات نهفته است، این است که فولاد خوزستان با وجود همه افتخارات گذشته‌اش، در برخی شاخص‌های تکنولوژی و بهره‌وری دچار سکون شده است. از همین رو، وزیر تأکید کرد که نقطه شروع تغییر از امروز است؛ فردا دیر است.

سخنان پایانی او نیز حاوی نکاتی ظریف و در عین حال مهم بود:

در خصوص صحبت مدیرعامل فولاد خوزستان و عدم نفع ۴۵ هزار میلیارد تومانی برای تولید از دست رفته به دلیل ناترازی انرژی، باید گفت کنار گذاشتن پروژه نیروگاه ۵۶۰ مگاواتی برق که طی این سالها مسکوت مانده و کنار گذاشته‌اید دلیل اصلی ضرر می‌باشد، عنایت کنید و جلوی ضرر و زیان را بگیرید و همزمان وظیفه‌ دارید فولادی تحویل نسل بعد بدهید که آن‌ها هم به شما افتخار کنند.

این بازدید و گفت‌وگوهای صریح، شاید سرآغازی باشد برای بازنگری جدی در مسیر حرکت فولاد خوزستان؛ شرکتی که اگر به گذشته‌اش تکیه کند، آینده را از دست خواهد داد.